Jak działa czujnik ciśnienia w oponach

Szacuje się że blisko połowa samochodów porusza się po polskich drogach z nieprawidłowym ciśnieniem powietrza w kołach. W większości przypadków jest to zbyt niskie ciśnienie. Jakie są tego konsekwencje? Przede wszystkim zwiększone spalanie paliwa, gorszy komfort jazdy, mniejsza precyzja kierowania i ograniczenie skuteczności układu hamulcowego. Ponadto samochód, który ma zbyt niskie ciśnienie powietrza w oponach, jest narażony na szybsze zużycie: ogumienia, zawieszenia oraz uszkodzenie felg. Jak temu zaradzać?

Regularna kontrola ciśnienia powietrza to podstawa

Niestety, czy to z lenistwa, czy z braku czasu lub braku możliwości, bardzo wiele kierowców nie dba o regularne kontrolowanie ciśnienia powietrza w oponach. Miedzy innymi z tego powodu nowsze samochody, produkowane po 2010 roku są już fabrycznie wyposażane w systemy automatycznego monitorowania ciśnienia powietrza w kołach. Są to systemy bezpośrednie i pośrednie.

Systemy pośrednie – tańsze, ale mniej dokładne

Pośredni system monitorowania ciśnienia w kołach opiera się na wykorzystaniu innych czujników i złożonej interpretacji wyników. Najczęściej metoda ich działania polega na analizowaniu informacji z czujników ABS, które dostarczają danych o ilości obrotów koła w jednostce czasu, kiedy ta liczba zaczyna się różnić od wcześniej zdefiniowanej, system ostrzega o spadku ciśnienia. Metoda ta jest skuteczna, ale dopiero przy większym spadku ciśnienia – na tyle dużym, że czujnik ABS jest w stanie wychwycić różnicę w ilości obrotów koła. Aby system pośredni działał prawidłowo, należy go wcześniej skalibrować. Polega to na napompowaniu wszystkich kół do prawidłowej wartości ciśnienia i zapisania tych ustawień w pamięci komputera. Niestety, pośrednie systemy kontroli powietrza w kołach nie poinformują nas o małej nieszczelności. Dadzą znać dopiero wtedy, kiedy ubytek powietrza jest już widoczny gołym okiem.

Systemy bezpośrednie – TMPS (Tire Pressure Monitoring System)

Droższe, ale jednocześnie bardzo dokładne w działaniu są bezpośrednie czujniki ciśnienia powietrza w kołach. Tak zwane czujniki TPMS montowane są bezpośrednio wewnątrz koła. Składają się z niewielkich rozmiarów nadajnika radiowego i czujnika ciśnienia powietrza. Znajdując się w środku opony, przez cały czas oddziałuje na nie ciśnienie powietrza. Każda zmiana wartości jest natychmiast sygnalizowana kierowcy, wyświetlając specjalny komunikat na ekranie monitora lub zestawie wskaźników deski rozdzielczej.

Jakie zalety mają czujniki ciśnienia w oponach?

1. Precyzja działania

Czujniki są urządzeniami bardzo dokładnymi i miarodajnymi. Wykrywają nawet minimalne ubytki ciśnienia, pozwalając kierowcy natychmiast reagować – np. udać się do warsztatu wulkanizacyjnego, zanim powietrze całkowicie nie zejdzie z koła.

2. Identyfikacja koła

Każdy czujnik to niezależne urządzenie, które jest identyfikowane przez komputer. Pozwala to na natychmiastowe określenie koła, w którym pojawiła się nieszczelność. System informuje nas że naszej uwagi wymaga np. przednie prawe koło. W przypadku systemów pośrednich, jesteśmy natomiast informowani ogólnie o uchodzeniu powietrza, a zlokalizowanie odpowiedzialnego za to koła musimy wykonać osobiście.

3. Bezprzewodowa technologia

W jaki sposób komunikują się czujniki TMPS umieszczone w kołach z komputerem samochodu? Czy wykorzystują do tego przewody? Oczywiście że nie – byłoby to niemożliwe przy kręcącym się kole. Czujniki ciśnienia w oponach wykorzystują fale radiowe, przesyłając nimi informacje do komputera. Zapewnia to ciągłą komunikację pomiędzy każdym z kół i komputerem.

4. Niezawodność działania

Czujniki ciśnienia ukryte w kołach, chronione są przed działaniem wilgoci, kurzu, błota i innych czynników zewnętrznych. Nie fałszuje to wyników pomiaru, jak może to mieć miejsce w przypadku pomiaru pośredniego z użyciem czujników ABS. Nawet niewielka ilość błota, kurzu lub wilgoci na czujniku ABS może doprowadzić do nieprawidłowej interpretacji wyników i sygnalizować spadek ciśnienia, również wtedy, kiedy do niego nie doszło.

Czujnik ciśnienia w kole – o czym należy pamiętać

rzeczach. Przede wszystkim o tym, aby zachować ostrożność podczas demontażu i montażu opon z felg. Warto wcześniej uprzedzić wulkanizatora o tym, że wewnątrz koła znajdują się czujniki. Dzięki temu rozpocznie on demontaż opon z felgi w miejscu, w którym jego narzędzia nie uszkodzą czujników. Ponadto, aby mieć pewność że wynik pomiarów jest zgodny z prawdą, należy regularnie kalibrować czujniki – po każdym uzupełnieniu powietrza, po każdej wymianie opon, a także każdym demontażu felgi. Czujniki TMPS są już przez wybranych producentów samochodów montowane w standardzie – dotyczy to zwykle pojazdów w wyższych wersjach wyposażenia. Można również samodzielnie zainstalować czujniki ciśnienia w kołach starszych samochodów, wykorzystując dedykowane zestawy. Wykorzystują one zarówno bezprzewodową technologię radiową jak i bluetooth.

Najczęściej zadawane pytania

Jakie są konsekwencje nieprawidłowego ciśnienia w oponach?

Nieprawidłowe ciśnienie w oponach prowadzi do zwiększonego spalania paliwa, gorszego komfortu jazdy, mniejszej precyzji kierowania oraz ograniczenia skuteczności układu hamulcowego. Dodatkowo może przyczynić się do szybszego zużycia ogumienia, zawieszenia i uszkodzenia felg.

Czym różnią się systemy pośrednie i bezpośrednie monitorowania ciśnienia w oponach?

Systemy pośrednie wykorzystują czujniki ABS do interpretacji danych o obrotach kół i są mniej precyzyjne, reagując dopiero na większe spadki ciśnienia. Systemy bezpośrednie, zwane TPMS, są bardziej dokładne, ponieważ monitorują ciśnienie w czasie rzeczywistym, sygnalizując każdą zmianę.

Jak działają czujniki ciśnienia w systemie TPMS?

Czujniki w systemie TPMS umieszczone są wewnątrz koła i składają się z nadajnika radiowego oraz czujnika ciśnienia. Monitorują ciśnienie w oponie i natychmiast przesyłają zmiany do komputera samochodu, informując kierowcę o wszelkich nieprawidłowościach.

Jak zabezpieczyć czujniki ciśnienia podczas wymiany opon?

Podczas demontażu i montażu opon, ważne jest uprzedzenie wulkanizatora o obecności czujników. Należy także zachować ostrożność przy używaniu narzędzi, aby uniknąć ich uszkodzenia.

Jak często powinno się kalibrować czujniki ciśnienia?

Czujniki ciśnienia powinny być kalibrowane regularnie, zwłaszcza po każdym uzupełnieniu powietrza, wymianie opon, czy demontażu felgi. Zapewnia to wiarygodność wyników pomiarów.